Từ hệ thống bán lẻ sân bay đến chuỗi cung ứng của doanh nghiệp lớn, hoạt động mua sắm đang được nhìn nhận như một công cụ mở rộng thị trường cho các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, thay vì chỉ đơn thuần là một hoạt động thương mại.
Sáng 16/9 tại Bangkok (Thái Lan), bà Lê Hồng Thủy Tiên, Tổng Giám đốc Tập đoàn Liên Thái Bình Dương (IPPG), tham gia phiên thảo luận của UN Women trong khuôn khổ Diễn đàn Liên Hợp Quốc về Kinh doanh có trách nhiệm và Quyền con người châu Á – Thái Bình Dương lần thứ 8.
Với chủ đề “Xây dựng khả năng chống chịu, Thúc đẩy quyền con người”, diễn đàn diễn ra từ ngày 14 đến 17/9, quy tụ đại diện chính phủ, doanh nghiệp và các tổ chức trong khu vực. Tại phiên “Cùng vươn lên: Mua sắm bao trùm – đòn bẩy chưa được khai thác cho chuỗi cung ứng cạnh tranh và bền vững tại châu Á – Thái Bình Dương”, nữ CEO Việt Nam chia sẻ kinh nghiệm đưa các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ tiếp cận hệ thống bán lẻ và chuỗi cung ứng.
Theo bà Thủy Tiên, trao quyền kinh tế cho phụ nữ không nên chỉ được hiểu là cung cấp thêm các chương trình hỗ trợ hay hoạt động trách nhiệm xã hội. Yếu tố có thể tạo ra thay đổi trực tiếp hơn là giúp họ tiếp cận khách hàng, đơn hàng và thị trường.
“Cách tốt nhất để trao quyền cho phụ nữ không phải là cho họ thêm sự hỗ trợ. Hãy cho họ một thị trường. Khi một người phụ nữ có khách hàng và doanh thu, cô ấy không còn là người nhận hỗ trợ – cô ấy là người tạo ra giá trị”, bà nói.
Quan điểm này được IPPG triển khai thông qua IPP Travel Retail và chương trình WE RISE Together. Các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ được tư vấn, kết nối với hệ thống bán lẻ và có thêm cơ hội đưa sản phẩm tới những nhóm khách hàng mới.
Một số thương hiệu như Yến sào Hoa Sữa, lụa hữu cơ Hội An hay bút Việt Blue Saigon được đưa vào hệ thống bán lẻ tại sân bay. Với đặc thù lượng khách quốc tế lớn, các điểm bán này không chỉ là nơi tiêu thụ sản phẩm mà còn có thể trở thành kênh quảng bá và tiếp cận thị trường nước ngoài.
“Mỗi mét vuông kệ hàng sân bay là một ‘sàn xuất khẩu tại chỗ’ – phụ nữ Việt Nam xuất khẩu ra thế giới mà không cần rời khỏi Việt Nam”, bà Thủy Tiên chia sẻ.
Câu chuyện không chỉ dừng ở việc đưa hàng hóa lên kệ. IPPG cũng hỗ trợ FIXX, một doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, tham gia sản xuất quầy kệ cho hệ thống cửa hàng của tập đoàn và sau đó mở rộng hoạt động xuất khẩu sang Australia.
Từ trường hợp này, bà Thủy Tiên cho rằng hoạt động mua sắm của doanh nghiệp lớn có thể tạo ra tác động rộng hơn nếu được xem như một phần của chiến lược phát triển chuỗi cung ứng. Một đơn hàng không chỉ giúp doanh nghiệp nhỏ có doanh thu mà còn tạo cơ hội để họ hoàn thiện năng lực sản xuất, đáp ứng tiêu chuẩn và tiến tới những thị trường mới.
IPPG hiện có hơn 25.000 lao động, trong đó nữ giới chiếm 62%, cùng mạng lưới hơn 1.000 nhà cung cấp. Với quy mô này, hoạt động procurement có thể tạo ảnh hưởng đáng kể đến các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng.
Tuy nhiên, theo CEO IPPG, tạo cơ hội không đồng nghĩa với giảm tiêu chuẩn. Các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ vẫn phải đáp ứng những yêu cầu về chất lượng, giá thành, năng lực cung ứng và tính chuyên nghiệp.
“Phụ nữ không cần một tiêu chuẩn thấp hơn. Họ cần một cơ hội công bằng để vươn tới tiêu chuẩn cao”, bà nhấn mạnh.
Cách tiếp cận này cũng đặt bình đẳng giới trong mối quan hệ với khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng. Khi mạng lưới nhà cung cấp được mở rộng và đa dạng hơn, doanh nghiệp có thêm lựa chọn trong quá trình tìm kiếm nguồn hàng, dịch vụ và đối tác sản xuất.
Bà Thủy Tiên cho rằng vì vậy, bình đẳng giới không chỉ là câu chuyện xã hội mà còn có thể trở thành một nội dung trong chiến lược kinh doanh. Doanh nghiệp vừa tạo thêm cơ hội cho các nhà cung cấp nữ, vừa mở rộng hệ sinh thái đối tác của chính mình.
Để các cam kết không dừng ở khẩu hiệu, nữ CEO đề xuất đưa tỷ lệ chi tiêu mua sắm dành cho doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ vào KPI của lãnh đạo, đồng thời xác định rõ người chịu trách nhiệm và thực hiện rà soát định kỳ.
“Cam kết mà không có con số cụ thể chỉ là một điều ước. Con số có người chịu trách nhiệm – và có hệ quả – đó mới là thay đổi”, bà nói.
IPPG là tập đoàn tư nhân đầu tiên tại Việt Nam ký Thỏa thuận Đối tác với UN Women. Bà Lê Hồng Thủy Tiên cũng là người ký cam kết Nguyên tắc Trao quyền cho Phụ nữ (WEPs) và nhận Giải thưởng WEPs 2021 ở hạng mục “Cam kết và Hành động của Lãnh đạo vì Bình đẳng giới”.
Khép lại phần chia sẻ, bà Thủy Tiên cho rằng mục tiêu không phải tạo một vị trí riêng cho phụ nữ trong thị trường, mà là mở rộng cơ hội để họ cạnh tranh bằng chính chất lượng sản phẩm và năng lực doanh nghiệp.
“Chúng ta hay nói ‘cho phụ nữ một chỗ ngồi tại bàn’. Tôi muốn đi xa hơn: hãy để họ thiết kế chiếc bàn, sản xuất chiếc bàn, bán chiếc bàn – và nếu đủ năng lực, hãy để họ xây cả một doanh nghiệp từ chiếc bàn đó”, bà nói.
Ngọc Thành
