Trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng, y tế tư nhân đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng, hiệu quả và an toàn người bệnh. Đổi mới quản trị chuyên môn được xem là một trong những nền tảng quan trọng để các cơ sở y tế tư nhân nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp sâu hơn vào hệ thống y tế quốc gia.
Nội dung tham luận của PGS.TS. Trần Quang Bính, Giám đốc Chuyên môn Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, tại Diễn đàn Phát triển Y tế tư nhân Việt Nam 2026, tập trung vào vấn đề “Đổi mới quản trị chuyên môn, nâng cao chất lượng khám & chữa bệnh hệ thống y tế tư nhân”.
Y tế tư nhân Việt Nam đang có tốc độ phát triển nhanh, với sự gia tăng về số lượng bệnh viện, phòng khám cũng như sự đa dạng của các loại hình dịch vụ. Theo các tài liệu trong diễn đàn, đến tháng 6/2026, cả nước có khoảng 450 bệnh viện tư nhân và hơn 50.000 phòng khám. Tuy nhiên, tỷ trọng giường bệnh tư nhân vẫn còn ở mức khiêm tốn, trong khi hoạt động chủ yếu tập trung vào cung ứng dịch vụ khám, chữa bệnh.
Sự phát triển nhanh đặt ra một yêu cầu mới: không thể chỉ đo năng lực của y tế tư nhân bằng số lượng cơ sở, giường bệnh hay danh mục kỹ thuật. Chất lượng chuyên môn, an toàn người bệnh, hiệu quả điều trị và trải nghiệm của người bệnh mới là những yếu tố quyết định sự phát triển bền vững.
Điều này đòi hỏi các bệnh viện tư nhân phải chuyển từ tư duy quản lý đơn thuần sang quản trị chuyên môn có hệ thống. Trong đó, chất lượng cần được đặt ở vị trí trung tâm, gắn với quy trình chuyên môn, năng lực nhân sự, ứng dụng công nghệ, quản trị dữ liệu và cơ chế đánh giá kết quả.
Đây cũng là xu hướng phù hợp với định hướng phát triển y tế tư nhân được đặt ra trong các tài liệu của diễn đàn: chuẩn hóa chất lượng, công khai kết quả, tăng cường kiểm định độc lập và từng bước phát triển các cơ sở y tế chất lượng cao ngang tầm khu vực.
Một hệ thống quản trị chuyên môn hiệu quả không chỉ nhằm bảo đảm bác sĩ thực hiện đúng quy trình mà còn phải hướng tới kết quả cuối cùng là người bệnh được chăm sóc an toàn, hiệu quả và liên tục.
Trong môi trường y tế tư nhân, yêu cầu này càng rõ nét bởi người bệnh ngày càng có nhiều lựa chọn và kỳ vọng cao hơn về chất lượng dịch vụ. Vì vậy, quản trị chuyên môn cần bao quát từ chẩn đoán, điều trị, chăm sóc, kiểm soát nguy cơ đến theo dõi sau điều trị.
Muốn làm được điều đó, bệnh viện phải xây dựng văn hóa chất lượng trong toàn tổ chức. Mỗi nhân viên y tế không chỉ thực hiện nhiệm vụ theo mô tả công việc mà cần nhận thức rõ trách nhiệm đối với an toàn người bệnh và kết quả điều trị.
Kinh nghiệm được trình bày tại diễn đàn cũng cho thấy văn hóa an toàn là một thành tố quan trọng của quản trị bệnh viện hiện đại. Mô hình này khuyến khích làm việc theo đội nhóm, xây dựng cơ chế hội đồng, báo cáo sự cố, ghi nhận và khuyến khích nhân viên, đồng thời tạo môi trường để các vấn đề chuyên môn được nhận diện và xử lý thay vì che giấu.
Đổi mới quản trị chuyên môn không thể tách rời bài toán nhân lực. Khi y tế tư nhân mở rộng từ khám, chữa bệnh sang các lĩnh vực như phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, phục hồi chức năng, chăm sóc dài hạn, y tế số và các dịch vụ chuyên sâu, nhu cầu nhân lực cũng ngày càng đa dạng.
Vấn đề không chỉ nằm ở số lượng bác sĩ, điều dưỡng hay kỹ thuật viên mà còn ở khoảng cách giữa “được đào tạo” và “làm được việc”. Tài liệu về nguồn nhân lực y tế tư nhân chỉ ra rằng năng lực thực hành, xử lý tình huống, phối hợp nhóm và phục vụ người bệnh cần được chú trọng hơn trong quá trình đào tạo.
Do đó, quản trị chuyên môn phải gắn với đào tạo liên tục, đánh giá năng lực và phát triển nghề nghiệp. Bệnh viện cần xây dựng môi trường giúp nhân viên được cập nhật kiến thức, thực hành theo chuẩn và phát triển năng lực phù hợp với yêu cầu thực tế.
Song song với nhân lực, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang mở ra những phương thức mới trong quản trị. Dữ liệu đầy đủ, cập nhật và tin cậy có thể giúp các cơ sở y tế theo dõi chất lượng, đánh giá hiệu quả, nhận diện rủi ro và nâng cao trách nhiệm giải trình. Đây cũng là một trong những định hướng quan trọng trong khung phát triển y tế tư nhân đến năm 2030 và tầm nhìn 2050.
Một điểm đáng chú ý trong định hướng mới là y tế tư nhân không còn được nhìn nhận đơn thuần như khu vực cung ứng dịch vụ độc lập. Mục tiêu đến năm 2030 được đặt ra là y tế tư nhân trở thành một cấu phần chiến lược quan trọng của hệ thống y tế quốc gia, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ, mở rộng khả năng tiếp cận, giảm tải khu vực công và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.
Theo hướng này, quản trị chất lượng tại từng bệnh viện không chỉ mang ý nghĩa nội bộ mà còn có tác động tới hiệu quả chung của hệ thống. Sự liên thông về mạng lưới, chuyển tuyến, dữ liệu và nguồn lực giữa công và tư sẽ giúp phát huy tốt hơn năng lực của toàn bộ hệ thống y tế.
Để đạt được mục tiêu đó, y tế tư nhân cần tiếp tục đổi mới phương thức quản trị, lấy chất lượng và an toàn người bệnh làm nền tảng, lấy nhân lực làm trung tâm và lấy dữ liệu, công nghệ làm công cụ hỗ trợ.
Thay đổi quan trọng nhất có lẽ là chuyển từ tư duy “quản lý cơ sở y tế” sang “quản trị chất lượng và kết quả”. Khi mỗi quyết định chuyên môn được đặt trong một hệ thống đánh giá minh bạch, mỗi nhân viên được trao điều kiện để phát triển năng lực và người bệnh trở thành trung tâm của toàn bộ quy trình, chất lượng khám, chữa bệnh sẽ không còn phụ thuộc vào nỗ lực của từng cá nhân mà trở thành năng lực cốt lõi của cả tổ chức.
Đó cũng là nền tảng để y tế tư nhân Việt Nam tiến tới một giai đoạn phát triển mới: không chỉ lớn hơn về quy mô, mà tốt hơn về chất lượng, chuyên nghiệp hơn trong quản trị và có trách nhiệm hơn với người bệnh cũng như toàn bộ hệ thống y tế quốc gia.
